Een geweten in volgescheten kelders

Auteur: Louis Paul Boon
Titel: Mijn kleine oorlog 
Taal: Nederlands
Categorie: Fictie
Jaar van eerste uitgave: 1947
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Geleend
Synopsis: Een oorlog is eigenlijk een verzameling van kleine oorlogen die kleine mensen elke dag uitvechten met zichzelf, de wereld, elkaar en de 'grote oorlog'.
Aanrader, want: Een bijtende klassieker waar Boon als kampioen van de kleine man en resoluut voorvechter van alles wat mooi en kwetsbaar is, vonkt en knettert als nooit tevoren.
Afrader, want: De stijl is misschien niet altijd je dat.
Aanbevolen voor: Wie eens klassiekers wil ontdekken en niet erg veel tijd heeft.

Een met pis gevulde hoed

Auteur: Geerten Meijsing
Titel: Tussen mes en keel
Taal: Nederlands
Categorie: fictie
Jaar van eerste uitgave: 1999
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: ontleend
Synopsis: Een schrijver met een kanjer van een writer’s block zinkt weg in een allesverterende depressie nadat zijn wrede vrouw hem verlaat. Hij flirt voortdurend met de marginaliteit, psychische instorting en zelfmoordgedachten.
Aanrader, want: Meijsing schrijft onderhoudend, met een flink tempo, en verveelt zelden. Zijn taal is erg keurig en verzorgd. Je kan als lezer in sommige passages de pijnlijke wanhoop en de zieligheid van het hoofdpersonage goed voelen, vooral als zijn ex-vrouw hem gebruikt om klussen uit de voeren of als hij in zijn verstomming zijn volgepiste hoed terug opzet.
Afrader, want: Het zelfmedelijden van de het hoofdpersonage gaat wat tegenstaan na een tijd. Je vraagt je af hoe iemand zo weinig zelfreflectie kan hebben. Bovendien is het verhaal niet geheel vrij van een vaag soort misogynie.
Aanbevolen voor: Lezers die tuk zijn op zeer degelijke psychodrama’s van eigen bodem.

Een telepathische space opera zonder weerga

Auteur: Julian May
Titel: De 'Galactisch Bestel'-tetra/pentalogie
Taal: Nederlands (vertaald uit het Engels)
Categorie: Fictie
Jaar van eerste uitgave: 1989-1996
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Geleend van mijn tante en haar man
Synopsis: Midden de 20ste eeuw ontdekken enkele misfits en outcasts over de hele wereld dat ze beschikken over 'metapsychische' vermogens. Ze vormen naderhand een groep en bewerkstelligen de opname van de mensheid in het Galactisch Bestel, een vreedzame federatie van vijf andere intelligente rassen. Dit loopt echter niet altijd van een leien dakje. 
Aanrader, want: May is één van de allergrootste inspiratiebronnen die ik had voor de Conduit-cyclus. De 'veldvermogens', het idee van een multiraciale interstellaire staat en zelfs de naam van mijn hoofdpersonage. Als je een beetje gelooft in mijn vermogens en smaak als schrijver, dan kan je deze, helaas nu al wat vergeten SF-reeks, niet overslaan. Bovendien voel je dat May's hart ligt bij de onderdrukten en de bannelingen, maar eveneens beseft ze heel goed dat als die lang genoeg macht krijgen, ze zo mogelijk nog wreder kunnen worden dan waar ze ooit tegen streden.
Afrader, want: Nope.
Aanbevolen voor: Lezers die genoten van May's eerdere tetralogie (die hier naadloos bij aansluit) en alle mensen die denken dat SF noodzakelijk moet gaan over ruimteschepen en heroïek.

Telepathie en lasers in het Pleistoceen

Auteur: Julian May
Titel: De 'Veelkleurig-land'-tetralogie 
Taal: Nederlands (vertaald uit het Engels)
Categorie: Fictie
Jaar van eerste uitgave: 1981-1984
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Geleend van mijn tante en haar man
Synopsis: In de late 21ste-eeuw wordt er in Zuid-Frankrijk een éénrichtingsportaal ontdekt naar het Pleistoceen, miljoenen jaren geleden. Mensen die voelen dat ze niet passen binnen de interstellaire samenleving van het Galactisch Bestel gebruiken dat portaal als laatste kans, of gewoon omdat ze het avontuur willen opzoeken. In dat Pleistoceen worden ze echter geconfronteerd met een semi-Middeleeuwse samenleving geregeerd door de mensachtige Tanu, die mensen inzetten in hun strijd tegen de Firvulag, een broedervolk dat samen met hen crashte op Aarde. 
Aanrader, want: Los van de synapsen-verbrandende verbeelding die May aan de dag legt (zeker als je kijkt naar hoe haar veel latere 'Galactisch Bestel'-reeks de gaten invult) is dit ongebreidelde fantasy met een zeer menselijke kant, lang voor George RR Martin van zich liet horen.
Afrader, want: Als de synopsis alleen al je een zure smaak in de mond gaf, dan is dit niets voor jou.
Aanbevolen voor: Iedereen die zowel van fantasy als SF houdt.

De heidense bijbel

Auteur: J.R.R. Tolkien
Titel: De Silmarillion
Taal: Nederlands (vertaald uit het Engels)
Categorie: Fictie
Jaar van eerste uitgave: 1977
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Geleend uit de bib
Synopsis: De volledige mythologische achtergrond van het Midden-Aarde van Tolkien, van het allerprilste begin tot de evenementen die de aanloop vormden naar 'De hobbit' en 'In de bang van de ring.'
Aanrader, want: Tolkien-adepten houden van Tolkiens volledigheid - hij schiep niet alleen een wereld, maar alles wat er bij hoort: talen, culturen, landen, geschiedenis, continenten en goden. Heel weinig schrijvers hebben hem dat kunnen nadoen.
Afrader, want: Eerlijk? 'De Silmarillion' is vaak erg saai. Er is zo goed als geen connectie met de personages en de stijl is dan misschien wel bijbels en mythologisch georiënteerd, na een tijdje slaat de vermoeidheid toe.
Aanbevolen voor: Wie niet genoeg kan krijgen van Tolkiens universum.

Daarheen en weer terug

Auteur: J.R.R. Tolkien
Titel: De hobbit
Taal: Nederlands (vertaald uit het Engels)
Categorie: Fictie
Jaar van eerste uitgave: 1937
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Geleend uit de bib
Synopsis: 13 dwergen en een tovenaar komen de hobbit Bilbo opzoeken in zijn hol/huis om als dief te fungeren om een verloren dwergenschat te recupereren.
Aanrader, want: Als 'In de ban van de ring' de Christus van de fantasy is, is 'De hobbit' Johannes de Doper.
Afrader, want: Het is in principe een boek voor kinderen en jongeren.
Aanbevolen voor: Wie nog niet toe is aan 'In de ban van de ring' en graag iets lichters en vrolijkers leest.

Fantasy op grootvaders wijze

Auteur: J.R.R. Tolkien
Titel: De 'In de ban van de ring'-trilogie 
Taal: Nederlands (vertaald uit het Engels)
Categorie: Fictie
Jaar van eerste uitgave: 1954
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Geleend uit de bib
Synopsis: In het mythische, vroeg-Middeleeuws aandoende Midden-Aarde is de boosaardige Sauron verrezen die de hele wereld lijkt te bedreigen. Eén dapper gezelschap hoopt daar verandering in te brengen.
Aanrader, want: Drama heeft Shakespeare, proza heeft groten als Tolstoj en Cervantes, en fantasy heeft J.R.R. Tolkien. Al wie zich verdiept in fantasy, moet eigenlijk de 'ur-text' van de fantasy gelezen hebben.
Afrader, want: In het tweede boek verliest Tolkien zich nu en dan in de wel heel uitgebreide beschrijvingen van de fauna en de flora. Je kan ook kritiek hebben op het nogal simplistische ethos van de reeks.
Aanbevolen voor: Wie wil beginnen met fantasy die je direct meesleurt in een volledige wereld.