Chaos in de bourgeoisie

Auteur: Luke Rhinehart
Titel: The Dice Man
Taal: Engels
Categorie: semi-autobiografische fictie
Jaar van eerste uitgave: 1971
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: geleend
Synopsis: De depressieve psycho-analyticus Lucius Rhinehart besluit op een dag bepaalde levenskeuzes te laten dicteren door het gooien van dobbelstenen. Dat is het vertrekpunt van een even radicale, bevrijdende als destructieve missie die zijn eigen leven en dat van zijn omgeving volledig omgooit.
Full house, want: Voor de meerwaardezoeker gaat Rhinehart zeer volledig in op de psychologische en filosofische implicaties van het leven aan de hand van totale willekeur, en ook de reacties van zijn omgeving komen geloofwaardig over. Sommige passages zijn tezelfdertijd pijnlijk als geestig, terwijl je als lezer stiekem soms Rhineharts lef bewondert, dat hij nooit op een haantjesmanier naar voren brengt. Met het platbranden van de psycho-analyse als veredelde astrologie is het boek zijn tijd vooruit.
Snake eyes, want: Ondanks het feit dat veel van wat Rhinehart schrijft, geworteld is zijn eigen werkelijkheid, en voor z'n omgeving revolutionair is, lijdt 'The Dice Man' wat onder het 'American Beauty'-syndroom. Op een dergelijke manier je leven omgooien is eigenlijk enkel doenbaar als je de mogelijkheden hébt die je kan opschrijven. Het blijft een uitlevingstherapie die door en door bourgeois is.
Aanbevolen voor: Wie houdt van een snuifje late jaren '60, vlot proza en een mix van cult, psycho-analyse, Americana en durf.

Verblindend licht

Auteur: Lucebert
Titel: Verzameld werk
Taal: Nederlands
Categorie: poëzie
Jaar van eerste uitgave: 2002
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: geleend
Synopsis: De titel liegt niet: deze zeer uitgebreide turf verzamelt zowat alles wat Lucebert ooit geschreven heeft, afgewisseld met tekeningen van ’s auteurs eigen hand.
Aanrader, want: De literaire productie van Lucebert over een periode van ongeveer vijftig jaar (als je postume uitgaven meerekent) is duizelingwekkend in zijn verscheidenheid en kracht. Dit is geen dichter die zat te labeuren over kleine, uitgepuurde kunstwerkjes, maar iemand die niet kon ophouden met de grenzen verkennen van de Nederlandse taal. Sommige gedichten slaan in als bommen, andere weer blijven aan de ribben kleven door hun sterke verbeeldingskracht.
Afrader, want: Het is echt wel wat veel, en dat kan ontmoedigend werken. Luceberts poëzie is er geen die je vlotjes per honderd pagina’s zit te lezen, omdat je vaak moet stilstaan bij wat er precies gezegd wordt. Daar komt bij dat er ook minder goed werk in de verzamelaar is opgenomen. Misschien ligt dat anders voor iedereen, maar zijn abstractse bokkensprongen konden me minder boeien omdat ze zo veel inspanning lijken te vragen voor een soms wat magere inhoud.
Aanbevolen voor: Tja, dit blijft een standaardwerk voor iedereen die houdt van Nederlandstalige poëzie.

Shakespeare in L.A.

Auteur: Adam Bertocci
Titel: The Two Gentlemen of Lebowski
Taal: Engels
Categorie: drama
Jaar van eerste uitgave: 2010
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: gekregen
Synopsis: Een bewerking van het script van de film ‘The Big Lebowski’ in Shakespeariaans Engels, met heel veel verwijzingen naar andere werken van Shakespeare en veellalige taalgrappen.
Aanrader, want: Bertocci slaagt er niet alleen de geest van een grappige film en zijn personages levend te houden, maar doet het op een manier die tezelfdertijd een hommage brengt aan Shakespeare en de script-talenten van de Coen-gebroeders. Zowel op technisch als op inhoudelijk vlak een voltreffer.
Afrader, want: Je moet vertrouwd zijn met redelijk wat bronmateriaal om de bewerking echt te kunnen appreciëren.
Aanbevolen voor: De echte ‘Big Lebowski’-fans die toch al een Shakespeare-stuk of drie à vier gelezen hebben.

Het verhaal van de Pickelhaube

Auteur: Sebastian Haffner
Titel: Pruisen
Taal: Nederlands (vertaald uit het Duits)
Categorie: non-fictie
Jaar van eerste uitgave: 1979
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: geleend
Synopsis: Haffner vertelt de geschiedenis van de staat Pruisen, een merkwaardig en vloeibaar amalgaam dat tegelijk steeds een product van zijn tijd was en tegelijk die tijd ook ver vooruit was.
Aanrader, want: Niet alleen koestert Haffner een sympathie voor Pruisen die hij weet over te brengen op de lezer, hij zet ook met veel nuance een aantal karikaturen over de teloorgegane staat recht, zoals het bekende 'Blut und Eisen'-verhaal, of het doordringend Duitse karakter van het land.
Afrader, want: Wie verhalen wil lezen over spannende veldslagen, of op dynastieke roddels over gekke koningen gehoopt had, is er aan voor de moeite.
Aangeraden voor: Iedereen met belangstelling voor Europese geschiedenis in het algemeen en de Duitse geschiedenis in het bijzonder.

Het woeste westen

Auteur: Cormac McCarthy
Titel: Blood Meridian
Taal: Engels
Categorie: fictie
Jaar van eerste uitgave: 1985
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: geleend
Synopsis: Grotendeels door de ogen van de naamloze 'Kid' volgt de lezer een troep huurlingen die rondtrekt door het Wilde Westen van vlak voor de Amerikaanse burgeroorlog. Gradueel ontaardt hun missie in een orgie van wreedheid, geweld en brutaliteit.
Zet Morricone al op, want: Net als 'Heart of Darkness' is 'Blood Meridian' een slow burner die initieel geen overweldigende indruk maakt, maar vooral nadien aan de ribben blijft kleven. Het mag duidelijk zijn dat McCarthy meer een anti-western dan een western schreef. Judge Holden, de proto-nietzscheaanse übermensch in het verhaal, is weergaloos in zijn brute amoraliteit.
Unforgiven, want: Het barokke taalgebruik is niet voor iedereen, en soms vermoeiend. Er zijn momenten dat het mixen van stijlregisters en types woordenschat gewoon niet werkt. Het einde is wat vaag.
Aanbevolen voor: Geavanceerde lezers van Amerikaanse literatuur met een sterke maag.

Een clevere space opera

Auteur: Kim Stanley Robinson
Titel: 2312
Taal: Engels
Categorie: fictie
Jaar van eerste uitgave: 2012
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: gekocht
Synopsis: Een mislukte aanslag op een stad die rondrijdt over Mercurius op treinsporen (!) zet een reeks gebeurtenissen in gang waarbij verschillende politieke facties in het zonnestelsel bij betrokken zijn, en diverse protagonisten elkaar afwisselen in een wilde trip langs vele werelden.
Aanrader, want: Robinson is een schrijver met Grote Ideeën, en dat mag verdomme wel eens. Ondanks de dikte van het boek, gaat hij als een sneltrein langs allerlei interessante thema’s, zoals het vervagen van gender, de wijd uiteenlopende takken van de toekomstige mensheid, economische systemen in het zonnestelsel, nieuwe en oude machten, milieuproblematiek, terraformatie en de mensheid die er door vernuft en wilskracht in slaagt verre werelden als Titan bewoonbaar te maken.
Afrader, want: De dialogen boteren niet altijd, en in de eerste honderd pagina’s zijn ze zelfs tamelijk zwak. Swans bipolaire impulsiviteit kan ook al eens tegensteken.
Aanbevolen voor: Voor iedereen die zichzelf een scifi-liefhebber noemt, is dit een absolute must. Andere lezers zullen misschien niet alle referenties mee hebben, maar als ze ‘2312’ te lijf durven gaan, zullen ze er verrijkt uit komen.

Some bloody interesting lads

Auteur: Jonathan Coe
Titel: The Rotters’ Club
Taal: Engels
Categorie: fictie
Jaar van eerste uitgave: 2001
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: geleend
Synopsis: Via een lange, soms onderbroken story-telling flashback wordt het leven gevolgd van een drietal families in het arbeiders- en middenklassemilieu van Birmingham in de jaren ‘70. Vooral de opgroeiende kinderen krijgen veel aandacht, wat het ook een soort Bildungsroman maakt.
Aanrader, want: Coe weet op een treffende manier de jaren ’70 tot leven te wekken. Er is zeker plaats ingeruimd voor de grimmige stakingen, de opkomst van Thatcher en de dreiging van het IRA, maar grauw valt het boek niet te noemen. Daarvoor zijn de personages te kleurrijk, te levensecht, en hun dromen, ambities en stunteligheden te aandoenlijk. Coe toont zich ook een slimme stilist als hij zijn personages zelf laat spreken door middel van brieven, verzonnen dagboekfragmenten, interviews en artikels. De sfeer spat van elke pagina af, en je slaagt erin om eigenlijk met elk personage mee te leven.
Afrader, want: De laatste passages behoren tot de zwakste. Het is ook niet duidelijk waarom het verhaal ingebed is vanuit een perspectief in de jaren ’90, maar dat wordt hopelijk opgeklaard in het vervolg, ‘The Closed Circle’.
Aanbevolen voor: Wie vlot genoeg uit de voeten kan met Engels. Je hoeft niet eens een zwak te hebben voor de seventies.