De wetenschap van de waanzin

Auteur: René Kahn
Titel: In de spreekkamer van de psychiater 
Taal: Nederlands
Categorie: Non-fictie
Jaar van eerste uitgave: 2009
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Geleend van m'n ouders
Synopsis: Kahn beschrijft enkele vaak voorkomende psychiatrische stoornissen aan de hand van case studies en wetenschap.
Aanrader, want: Kahn is niet alleen een wetenschapper in hart en nieren die de bullshit rond psychische ziektes zorgvuldig ontleedt, hij is ook een evangelist van de wetenschap op zich - psychische problemen zijn net zo fysiek kenbaar als fysieke aandoeningen zelf. Daarbij komt ook een fikse dosis mensenkennis en empathie.
Afrader, want: Zijn case studies zijn doorgaans vrij extreme voorbeelden. Als het gaat over de grens tussen wat algemeen als normaal en als afwijkend wordt gezien, laat hij zich niet kennen.
Aanbevolen voor: Mensen die twijfelen aan het nut van de psychiatrie en van psychologen.

Knuckle deep within the borderline

Auteur: Dirk De Wachter
Titel: Borderline times
Taal: Nederlands
Categorie: Non-fictie
Jaar van eerste uitgave: 2011
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Geleend van m'n ouders
Synopsis: Aan de hand van de toenemend populaire psychiatrische diagnose borderline, stelt Dirk De Wachter vast dat onze gehele maatschappij sterke borderline-neigingen vertoont.
Aanrader, want: Hier en daar maakt De Wachter een rake maatschappijschets of stoffeert hij zijn pagina's me interessante of prikkelende citaten van andere schrijvers, uit heel diverse velden, van de wetenschap tot de literatuur.
Afrader, want: Tja. Hij wil geen doemprofeet zijn, hij herhaalt nu en dan dat hij niet alles wil veralgemenen en hij zegt dat het vroeger ook allemaal niet beter was, maar hij is een doemprofeet, hij veralgemeent en aangezien hij niet echt uit de voeten komt met een alternatief voor de vele sociale plagen die ons teisteren, kom je haast automatisch uit met een vergelijking met het verleden. In sommige zaken is hij zelfs domweg verkeerd - onderzoek na onderzoek wijst uit dat jongeren nog altijd verlangen naar een duurzame liefdesrelatie en niet blijvend zitten te wachten op de spanning van het nieuwe of wat hij 'fastlove' noemt. Mijn grootste twee problemen zijn dat je hem als lezer maar op zijn woord moet geloven (en ik ben van goede wil, want ik denk dat De Wachter een prima man is met het hart op de juiste plek), en dat zelfs als gedachte-experiment een individuele diagnose uit de psychiatrie gaan toepassen op een hele gemeenschap, iets is als atomaire fysica willen toepassen ter grootte van een planeet. Interessant, maar nuttig? Nochtans zijn er psychiatrische feiten waar ik op maatschappelijk vlak graag meer over zou lezen, zoals bijvoorbeeld de hoge zelfmoordcijfers. Zijn die nu hoger dan vroeger of stierven mensen vroeger vaker domweg aan een ziekte die we nu niet meer kennen, of werd zelfmoord, nu ja, doodgezwegen?
Aanbevolen voor: Vurige fans van De Wachter lezen volgens mij enkel wat ze al lang zelf aanvoelen als hun waarheid. Voor sceptici is er echter weinig lol aan.

De make something up-club

Auteur: Chuck Palahniuk
Titel: Make Something Up
Taal: Engels
Categorie: Kortverhalen
Jaar van eerste uitgave: 2015
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Geleend van een vriendin
Synopsis: In een twintigtal kortverhalen laat Palahniuk een licht schijnen over zijn stilistisch kunnen en zijn veelheid aan toonaarden en personages, die soms gedeelde universa bevolken.
Aanrader, want: Op zijn best is Palahniuk als hij zijn cynisme enigszins in bedwang houdt, met als uitschieter het verhaal over het paard. Zijn hang naar het bizarre staat (meestal) niet in de weg van de menselijkheid die bijna circumstantieel lijkt, maar eigenlijk de essentie vormt van zijn kortverhalen.
Afrader, want: Soms slaat hij de bal mis als de mayonaise niet pakt, vooral in het langste kortverhaal, dat nooit zeker is of het grand-guignoleske kolder wil zijn, een soort verkapte Bildungsroman, of vale horror. Ook de zelfreferenties nu en dan hoeven niet.
Aanbevolen voor: Als je tuk bent op kortverhalen waar het bizarre nooit ver weg is, is dit je ding.

Sherlock en de scholastiek

Auteur: Umberto Eco
Titel: De naam van de roos
Taal: Nederlands (vertaald uit het Italiaans)
Categorie: Fictie
Jaar van eerste uitgave: 1980
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Geleend van een collega
Synopsis: De Engelse monnik William van Baskerville wordt naar een Italiaanse abdij geroepen om als voormalig inquisiteur een verdacht overlijden te onderzoeken.
Aanrader, want: 'In de naam van de roos' is naast een vermakelijke whodunnit ook een boek dat de lezer meesleept in de leefwereld van Middeleeuwse intellectuelen en disputen tussen kloosterorders onderling en tussen Kerk en staat. Eco weet boeiend, gedetailleerd en met veel zorg zijn personages neer te zetten als mensen van vlees en bloed in hun eigen wereld. Het perspectief van Adson is er voor de lezer zelf, niet toevallig als een soort Watson voor Williams Sherlock.
Afrader, want: De eerste 80 pagina's zijn soms heel langdradig en Eco weet soms van geen ophouden met ellenlange beschrijvingen van religieuze visioenen die enkel zijn eigen virtuositeit in de verf zetten maar afbreuk doen aan het verteltempo.
Aanbevolen voor: Wie geen bezwaar heeft tegen een serieuze turf die initieel wat doorzettingsvermogen vergt. En wie Latijn genegen is.

De coolste booswicht van het universum

Auteur: Jason Aaron, Mark Deodato
Titel: Vader Down
Taal: Engels
Categorie: Comic
Jaar van eerste uitgave: 2016
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Gekregen
Synopsis: Na het opblazen van de Death Star op het einde van de eerste Star Wars-film in 1977 is Darth Vader op zoek naar de piloot die dit wist te flikken. Hij strandt op de planeet waar die piloot - zijn zoon - oude Jedi-ruïnes verkent.
Aanrader, want: Deze comic is een beetje eerherstel voor Vader als een intimiderende slechterik, bevat een paar typisch droge Vader-oneliners en weet goed de persoonlijkheden van de bestaande cast te vatten. Het nieuwe personage, Dr. Aphra, is een welkome toevoeging.
Afrader, want: De kwaliteit van het tekenwerk is erg wisselvallig. Op z'n slechtst weet je als lezer niet eens echt goed wat er gebeurt.
Aanbevolen voor: Star Wars-fans, zelfs zij die absoluut geen die-hards zijn.

Drive-by essayisme

Auteur: Ivan De Vader, Karl Meersman
Titel: Het Waterloo van links
Taal: Nederlands
Categorie: Essay
Jaar van eerste uitgave: 2016
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Gekregen
Synopsis: Op een drafje en met tekeningen gaan De Vadder en Meersman door 2015, om hier en daar stil te staan bij de verliezen van het progressieve kamp in het Westen.
Aanrader, want: De tekeningen zijn wel leuk.
Afrader, want: Het is onduidelijk wat de bedoeling is van dit boekje. Het bevat weinig inhoudelijke meerwaarde, en al is de titel prikkelend, tegelijk wordt er niet echt in gegaan op het waarom of het hoe. Het is gewoon een reeks snapshots die als een elegant schouderophalen aanvoelt.
Aanbevolen voor: Niemand, echt?

Forrest Gump voor gevorderden

Auteur: Umberto Eco
Titel: The Prague Cemetery
Taal: English (vertaald uit het Italiaans)
Categorie: Fictie
Jaar van eerste uitgave: 2010
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Geleend van een collega
Synopsis: De vervalser Simone Simonini probeert zijn geheugen terug te herstellen door zijn memoires op te schrijven en om vast te stellen of hij een appartement deelt met een priester, of dat hij dan wel eveneens die priester is.
Aanrader, want: Structureel knap, stilistisch helemaal in lijn met de late negentiende eeuw en met een cast aan werkelijk bestaande nevenpersonages die nooit aanvoelt als gratuit of om uit te pakken. Simonini is een cynische rotzak waarvoor je nooit echt gaat supporteren, maar hij is als verteller meeslepend, en omdat je zijn geheugen reconstrueert samen met hem, des te interessanter.
Afrader, want: Dit is geen roman voor mensen die niet zo graag lezen of die niet beschikken over een vrij behoorlijke historische kennis.
Aanbevolen voor: Lezers die graag nog eens de tijd nemen voor een meesterlijk verhaal met erg donkere humor en spitsvondige twists.