Een gemengde koekjestrommel

Auteur: Nooit Nooit

Titel: Toeval en fabrieksinstellingen

Taal: Nederlands

Categorie: poëzie

Jaar van eerste uitgave: 2022

Hoe kwam de tekst in mijn bezit: gekocht

Synopsis: Poëziedebuut van de Antwerpse dichter Nooit Nooit, die er pas mee uit komt terwijl hij al tegen de 50 aanleunt.

Ja, want: Nooit Nooit heeft een vaak ontwapenende maar toch zelfzekere stijl. Wat hij presenteert is meer een smörgåsbord van diverse experimenten (het genoemde 'Toeval', wellicht) dan iets programmatisch, waardoor er wel voor elk wat wils in zit. De gedichten zijn vaak niet helemaal serieus maar wel ernstig als het moet, waardoor er een fijne balans in zit tussen niet al te verneukeratief enerzijds en niet te zelfingenomen anderzijds.

Nee, want: Door vaak erg dicht bij de actualiteit te blijven, boet de bundel wat in aan zelfstandigheid, maar of dat zo is en het dan wel een interessant tijdsdocument wordt, dat kan enkel de tijd uitwijzen. En ja, sommige probeersels waren beter op de schrijftafel achtergebleven.

Aanbevolen voor: Wie kennis wil maken met een nieuwe dichter die toch al wat jaren op de teller heeft en zich niet laat leiden door vooroordelen.

Half of My Heart is in Havana

Auteur: Graham Greene
Titel: Our Man In Havana
Taal: Engels
Categorie: roman
Jaar van eerste uitgave: 1959
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: cadeau
Synopsis: Een Britse stofzuigerverkoper in Havana wordt benaderd door de Britse inlichtingendienst. Hij slaat al snel aan het verzinnen van contacten en verhalen, tot die plots echte gevolgen beginnen te krijgen.
Ja, want: Eens 'Our Man In Havana' vaart begint te krijgen, is het een vermakelijke, sfeervolle farce met een groezelig en broeierig Carraïbisch sfeertje. Het is bovendien een visionaire afspiegeling van wat nog dat jaar in Cuba zou gebeuren.
Nee, want: Het verhaal gaat wat rommelig en knullig van start.
Aanbevolen voor: Liefhebbers van donkere komedie en spionageromans.

Doodlopende sporen

Auteur: J Bernlef (Hendrik Marsman)

Titel: De één zijn dood

Taal: Nederlands

Categorie: roman

Jaar van eerste uitgave: 2011

Hoe kwam de tekst in mijn bezit: E-readerdump

Synopsis: Een ex-rechercheur spoort de onwetende erfgename op van een onsympathieke, overleden privé-uitgever. Een ex-slachtoffer van die uitgever doet hetzelfde.

Ja, want: Hoewel drie van Bernleffs personages in wezen dezelfde trip maken, wordt het niet repetitief of saai. Zijn afgelegen Schotse dorp en zijn druilerige Scandinavische aanmeerplaats zijn stilistische weergaves van hun kilte en eenzaamheid, een soort geschreven weerslag van de sobere Scandinavische krimi's die in die tijd in opkomst waren. Bernleff injecteert zijn hoofdpersonages ook met een dosis mildheid en medeleven bij de lezer.

Nee, want: Het derde en laatste deel is een veel te snel leeglopende ballon en had er eigenlijk niet eens bij gehoeven. Misschien was die beter geweest als de kadervertelling.

Aanbevolen voor: Wie houdt van policiers maar ze zeker niet te formulaïsch wil.

De overmoed van ingenieurs

Auteur: Kurt Vonnegut

Titel: De grote pianola

Taal: Nederlands (vertaald uit het Engels)

Categorie: roman

Jaar van eerste uitgave: 1952

Hoe kwam de tekst in mijn bezit: e-readerdump

Synopsis: Amerika is veranderd in een letterlijke technocratie waarin in alle behoeften wordt voorzien, maar toch zijn ontzettend veel mensen er diepongelukkig omdat ze zich volkomen nutteloos voelen.

Ja, want: Op veel vlakken was Vonnegut met zijn debuut (!) visionair in de hubris van Big Tech en algoritme-gestuurd kapitalisme te voorspellen. Of hoe in elke poging tot meritocratie uiteindelijk nepotisme en incompetentie aan het roer komen. Zelfs, in een ironische draai, laakt het boek de hubris van de tegenstanders van het onrecht.

Nee, want: Stijl was nooit Vonneguts sterkste kant en de vertaling is niet zo best, maar ondanks dat alles zijn veel passages klungelig geschreven en is het onduidelijk waarom sommige personages voortdurend in en uit beeld gehaald worden zonder dat daarmee iets gebeurt dat wezenlijk is voor het geheel.

Aanbevolen voor: Fans van (soms humoristische) dystopieën 

Mensenhaat en sentiment

Auteur: Herman Koch

Titel: Zomerhuis met zwembad

Taal: Nederlands

Categorie: roman

Jaar van eerste uitgave: 2011

Hoe kwam de tekst in mijn bezit: e-readerdump

Synopsis: Een dokter probeert een bijzonder traumatische zomer te herconstrueren vanuit het heden, waar hij kil euthanasie toegediend heeft aan een patiënt die eertijds een vriend was.

Ja, want: Zoals ook bij 'Het diner' is de eigenlijk held van het verhaal de plot en weet Herman Koch met een franjeloze stijl toch steeds trefzekere zinnen en realistische dialogen op te bouwen. Kochs misantropie is bij vlagen snoeihard en toch niet misplaatst. De onschuldigen, die spaart hij wel.

Nee, want: Doordat de meeste personages er bekaaid van af komen, is het moeilijk om sympathie te hebben voor de meesten - wil je nog wel lezen over de geniepige en hatelijke dokter, de volgevreten en misogyne acteur of de creepy fotograaf na zo veel pagina's? Moet een soort inzicht bij de vader nu echt komen door middel van een trauma van een ander, waar hij minstens een deel zelf voor verantwoordelijk is? En ik weet het wel, je mag een personage niet gelijkstellen met hun bedenkers, maar sommige seksistische lulkoek die zijn hoofdpersonage gelooft, is niet te onderscheiden van de seksistische lulkoek waar veel lezers wellicht ook in geloven, en die wordt op geen enkel moment en door niemand in vraag getrokken.

Aanbevolen voor: Wie 'Het diner' goed vond, komt hier ook zeker aan zijn trekken. Koch toont hoe je - ondanks alle gebreken - ijzersterk kan zijn in het middlebrow-segment. 

Buitenambtelijke sluiptochten

Auteur: José Saramago
Titel: Alle namen
Taal: Nederlands (vertaald uit het Portugees)
Categorie: roman
Jaar van eerste uitgave: 1997
Hoe kwam de tekst in mijn bezit: e-readerdump
Synopsis: Een ambtenaar raakt geobsedeerd door het dossier van een jonge vrouw.
Ja, want: Een Nobelprijswinnaar? Kan toch niet slecht zijn? Saramago schrijft met veel zin voor detail, en steeds lijkt het wel alsof er een semi-magische sluier hangt in zijn straten, gebouwen en over de personages.
Nee, want: Saramago schrijft soms met té veel zin voor detail, waardoor het nochtans redelijk korte boek soms erg langdradig is.
Aanbevolen voor: Wie tuk op prijzenwinnaars, neem ik aan.

 

Wapeisdervan?

Auteur: Johan De Caluwé, Veronique De Tier, Annie-Sophie Ghyselen, Roxane Vandenberghe

Titel: Atlas van het dialect in Vlaanderen

Taal: Nederlands

Categorie: Non-fictie

Jaar van eerste uitgave: 2021

Hoe kwam de tekst in mijn bezit: Gekocht

Synopsis: Een uitgebreid overzicht van zowat alles wat je kan bedenken wat dialecten aangaat in Vlaanderen.

Abajak, want: Naast het feit dat het boek duidelijk met erg veel liefde voor het onderwerp geschreven is door vakexperten, is het ook voor wie toch al een belangstelling heeft voor het onderwerp, zeer informatief en volledig. Het rekent ook glashelder af met tal van misverstanden die over dialect bestaan, ook bij de sprekers zelf. Dit is populaire wetenschap zoals het hoort.

Mabanienok, want: Het boekformaat is nogal onhandig om mee te nemen op de bus, op de wc of in bad.

Aanbevolen voor: Al wie meer wil weten over dialect in Vlaanderen.